TANRI PARÇACIĞI ve TÜRKLER 1

14 Mart 2013 insanlık için büyük, biz Türkler için ise utanç dolu bir gündür. Neden mi?

Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi’ndeki (CERN) bilim adamları 14 Mart 2013’te insanlık tarihinin en büyük keşfini ilan ettiler: Higgs ya da namı diğer Tanrı Parçacığı bulundu. Hemen akla gelen ilk soruları cevaplayalım:

Neden mi ismi Tanrı Parçacığı? Çünkü özet olarak Higgs, maddeye kütlesini veren parçacıktır. 1970’lerde çıkan bir popüler bilim kitabında, bu özelliğinden dolayı kitabı yazan bilim adamının değil, ama pazarlama tarafı kuvvetli bir editörün fikriyle lakabı Tanrı Parçacığı olarak konulmuş ve bu isim yapışıp kalmıştır. Temelde hem bilimsellikten uzak ve abartılı bir tabir olması dolayısıyla hem bilim adamlarının hem de “zaten her parçacık Tanrı’nın değil mi kardeşim” diyen muhafazakarların tepkisini çekse de şahsen başarılı bir isim olduğunu düşünüyorum. Fizikte şimdiye dek yapılan çeşitli keşiflere konulan adları düşünürsek (kurbağa yumurtası anlamına gelen Tadpole; bir peynir çeşidi olan Quark gibi) “Tanrı Parçacığı” oldukça başarılı duruyor.

Peki böylesine önemli bir keşif nasıl olurda biz Türkler için bir utanç noktası haline gelebilir diye merak edenleriniz vardır… Geçen yılın ortalarında Türkiye Atom Enerjisi Kurumu (TAEK), yani CERN’in ülkemizdeki muhatabı olan en yetkili kurum, ülkemizin CERN’e olan tam üyelik başvurusunu geri çekti!.. Sebebi ise CERN’de yapılan çalışmaların sonucundan istifade edebilmek için ülkemizde yeterli altyapının olmaması olarak gösterildi. Bu bağlamda da tam üyelik çok da gerekli görülmemiş (!) hem de ülkemizin Atom Enerjisi Kurumu tarafından!..

Çok uluslu bir yapı olan CERN’de her ülkeden birçok bilim adamı ortak bir hedef üzerinde çalışır. Peşinden koşulan şey özet olarak teorik fizikte şu ana dek oluşturulmuş kuramların öngördüğü şeylerin deneysel ispatını gerçekleştirebilmektir. Bu amaç doğrultusunda yapılan deneylerin sürdürülebilmesi ciddi bir yatırım gerektirdiğinden, katılımcı ülkelerin hepsi her yıl kendi gayrisafi milli hasılalarıyla orantılı olarak belirli bir ücret öder. 2013 için ülkemize düşen miktar 70 milyon TL civarında. Yani maddi olarak ülke insanına bir yıl içerisinde getireceği yük kişi başı neredeyse 1 TL’den az. Galatasaray’ın Didier Drogba için 1.5 yılda 10 milyon Euro harcayabildiği bir ülkede, tüm insanlığın ortak amacı için milli bütçeden 70 milyon lira ayırmıyoruz.

Üstelik özrümüz kabahatimizden büyük; bu çalışmalardan istifade edebilecek altyapımız olmadığını söylüyoruz. Şimdi bir önceki cümlede, altyapı eksikliğimizi kendi ağzımızla itiraf etmemizi yadırgadığım gibi bir sonuç çıkabilir. Hayır!.. Bu ifadedeki en büyük hata; bilimsel çalışma ve deneylerin sonuçlarından hemen istifade edebilme yani bir uygulama beklentisi olduğunun itiraf edilmesidir! Üstelik insanlık tarihinin en büyük buluşunun peşinden koşuluyor olsa dahi…

Son yıllarda ülkemizde teorik alanlarda yaşanan gelişmelerin bazılarını (Feza Gürsey Enstitüsü’nün başına gelenler gibi) tamamen özetleyen bir zihniyettir bu. Özetle TAEK diyor ki, CERN’de bu deneyler yapılıyor ama sonuç olarak teknolojiye hemen uyarlanacak, sonucu hemen görülecek ve satılıp para kazanılabilecek bir şey yapılmıyor, o zaman neden para vereyim?!.. Bu argüman üzerine bir çok şey yazılıp çizilebilir ama işin özeti şu:

Resmini yüksek bedellere satmayı hedefleyerek çizen bir ressamın; çok satması hedeflenen bir parça yapmaya çalışan bir müzisyenin ürettiği eserden nasıl bir şey olmayacağını biliyorsak destek verdiği bilimsel çalışmaların sonucundan illa gelir elde etmeyi amaçlayan bir ülkenin biliminden de bir şey olmayacağını anlamalıyız artık. Bilime bu şekilde bakan bir ülke sadece bilimde değil hiçbir konuda bir adım yol alamaz.

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s